სალომეა


%(count)s კომენტარი

ერთი ჯადოსნური სიტყვის შესახებ

როცა ჩემი ცხოვრების ყველაზე რთულ დღეებზე ვფიქრობ, პირველ რიგში, მისაღები გამოცდები მახსენდება, მისაღებ გამოცდებზე _ უნივერსიტეტის მაღლივი კორპუსის კიბეები, მაღლივის კიბეებზე _ უამრავი აბიტურიენტი და მათი მშობლები, წყლის ბოთლებით, გაშლილი ქოლგებით, დასაფენად და დროის გასაყვანად მომზადებული გაზეთებით, ნერვიულობა და გადაძახილები. განსაკუთრებულად მახსენდება ფირუზისფერი თავსაფარი, გნებავთ, ბენდენა, რომელიც უაღრესად მოდური გახლდათ ორიათასიანი წლების დასაწყისში. მისი პატრონი, ძალიან ლამაზი გოგო, რატომღაც დიდად არ მომეწონა და პირველი, რაც მისი დანახვისას გავიფიქრე, ის იყო, რომ თუ ორივე ჩავაბარებდით, მასთან არასოდეს ვიმეგობრებდი.

კარგია, რომ ზოგჯერ ყველაფერი ისე კი არ ხდება, როგორც ჩვენ გვგონია უკეთესი, არამედ ისე, როგორც მართლა უკეთესია. მე და ის გოგო, ფირუზისფერი ბენდენით, ერთად აღმოვჩნდით ქართული ლიტერატურის ზეპირი გამოცდის მომლოდინეთა გრძელ რიგში. აღარ მახსოვს, რომელს მოგვერია მოწყენილობა პირველად, მაგრამ საბოლოოდ, ერთმანეთს მივუბრუნდით და მივესალმეთ. დღეს ის ჩემი ერთერთი საუკეთესო მეგობარია, ჩემი ადამიანი, რომლის გარეშეც ჩემს ცხოვრებაში აღარაფერი ხდება.

უნივერსიტეტში ჩაბარებისას, გამოცდების გარდა, სხვა რამეც მადარდებდა _ როგორ შევეგუებოდი ახალ ადამიანებს, როგორი იქნებოდა ჩემი ურთიერთობა მათთან. მხიარული და მომღიმარი ბავშვი არასოდეს ვყოფილვარ. იყო ასეთი დროც ჩემს ცხოვრებაში _ ადამიანებთან ურთიერთობის დაწყება ისე მიჭირდა, გამარჯობის თქმას, მერჩივნა, ალგებრისა და გეომეტრიის ამოცანებით სავსე მთელი რვეული ამომეხსნა. არადა, ქუთაისში გავიზარდე, ქალაქში, სადაც „უსალმო“ ერთერთ ყველაზე ცუდ შეფასებად ითვლება, სადაც კარგ გამარჯობას უდიდეს სიხარულად მიიჩნევენ, სადაც ხშირად უცნობი ადამიანებიც კი ესალმებიან ერთმანეთს.

გავიდა დრო, ბავშვობა დამთავრდა და მე მივხვდი, რომ პირველი ნაბიჯი მნიშვნელოვანია _ მისალმებით იწყება მეგობრობა, რომელიც მთელი ცხოვრება გრძელდება, მეზობლობა, რომელიც, გაჭირვების ჟამს, ყველა ურთიერთობაზე მნიშვნელოვანი შეიძლება, აღმოჩნდეს და უფრო მეტიც, ზოგჯერ იგივენაირად იწყება სიყვარულიც, რომლის პოვნაც, ხანდახან, არც ისე რთულია, თუ საჭირო დროს საჭირო სიტყვას იტყვი.

როცა კიდევ უფრო გავიზარდე, ბევრ ენაზე ვისწავლე მისალმება, ვისწავლე, როგორ უნდა გაუღიმო ადამიანებს, რომლებიც მოგწონს, მაშინაც კი, როცა მათ არ იცნობ, ვისწავლე, როგორ უნდა გაუწოდო სხვებს ხელი პირველი შეხვედრისას. ეს ყველაფერი ჩემს მეგობრებთან ერთად ვისწავლე, ჩემს ქართველ, გერმანელ, ლიტველ, პოლონელ, ჩეხ, იტალიელ, ისლანდიელ, ბერძენ, სომეხ, აზერბაიჯანელ და სხვა ეროვნების მეგობრებთან ერთად, რომლებიც გზადაგზა, ქვეყნებსა და საკუთარ თავში ხეტიალისას შევიძინე, რომლებსაც ეყოთ მოთმინება, ჩემთვის ურთიერთობა ესწავლებინათ, სიტყვების დაფასება ესწავლებინათ გოგოსთვის, რომელიც სიტყვებს ოდესღაც მხოლოდ წერის დროს უფრთხილდებოდა.

სანამ ჩემს დოკუმენტებში გაჩნდებოდა წარწერა, რომ საზოგადოებასთან ურთიერთობის სპეციალისტი ვარ, როგორღაც მოვახერხე, ჩემი პატარა, ინტროვერტი თავი პირად ურთიერთობებში ვამეცადინე, გავზარდე და ვაქციე ადამიანად, რომელიც კომუნიკაციის საფუძვლებს უკვე სხვებს უხსნის. დამიჯერეთ, ეს შესაძლებელია.

ნუ დაინანებთ, ან დაიზარებთ გამარჯობის თქმას. ნუ იფიქრებთ, რომ ვიღაცას თქვენი მისალმება ეზედმეტება (თუკი ასე მოხდება, ეს მათი პრობლემაა და არა თქვენი), ნუ იდარდებთ, რომ არ გიპასუხებენ, თქვით გამარჯობა ყველგან, ეზოში, სამსახურში, უბნის მაღაზიაში, ბაზარში, ყველგან, სადაც შესაძლებელია.

ყველაფერი გამარჯობით იწყება.


3 Comments

საშობაოდ, ბავშვებს

პირველად 2005 წლის აპრილის ბოლოს მივხვდი, რომ გავიზარდე, როცა სააღდგომოდ ქუთაისში ჩასულმა, სადარბაზოში, კიბეზე გავიგე, რომ ჩემმა მეგობარმა შვილი გააჩინა _ სერგი, პატარა, ლამაზი ბიჭი. მივხვდი, მაგრამ ახალ მდგომარეობას, მდგომარეობას, რომელსაც სამეგობროში ბავშვის ყოლა ჰქვია, კიდევ ერთი წელი ვუძალიანდებოდა, იმ დღემდე, სანამ მეორე მეგობრის შვილი არ დაიბადა _ ანანო, ნამცეცა გოგო, დიდი თვალებით. ის ახლა ჩვენი მეგობარია, რომელიც ყველას დიდი გვგონია, იმიტომ, რომ მის შემდეგ დაიბადნენ სხვები, ჩემი მეგობრების გოგონები და ბიჭები, რომლებმაც მოიტანეს ბევრი ცვლილება, სიხარული, ნერვიულობა, ხმაური, რომლებმაც სხვა ცხოვრება დაანახეს ჩემს მეგობრებს.

მე ხშირად ვწუწუნებ ჩემების უდროობაზე, იმიტომ კი არა, რომ უყურადღებოები არიან, ალბათ უფრო იმიტომ, რომ შვილების დაბადებასთან ერთად ცვლილებები ბუნებრივად მოდის და რა თქმა უნდა, გასაკვირი არ არის, რომ ჩემს ბავშვობის მეგობარს უფრო მეტი საერთო ახლა თავის სხვა მეგობართან აქვს, რომელიც მასავით ორი შვილის დედაა, ბავშვები ერთად დაყავთ დასასვენებლად, ერთი და იგივე პრობლემები აწუხებთ, ერთმანეთს გამოცდილებას უზიარებენ და ა.შ. მე კი ვერაფრით გავიზარდე, ვერაფრით მივეჩვიე აზრს, რომ ერთ დღეს, შეიძლება, მეც ვიყო პასუხისმგებელი სხვა ადამიანის აღზრდაზე, განათლებაზე, ჭამაზე და ჩაცმაზე. ჩემი ახლანდელი ისტორიები ჩემსავე ხუთი-შვიდი წლის წინანდელ ისტორიებს ჰგავს _ მე ისევ ვწერ, ისევ ვწერ ვიღაცაზე, ისევ სადმე, უცხო ქვეყანაში გაქცევაზე მიჭირავს თვალი, სამსახური ისევ მთავარზე მთავარია, თუმცა ერთი პატარა დეტალი ამჟღავნებს მომატებულ წლებს _ უძილობას ძველებურად ვეღარ ვუძლებ.

ბევრჯერ დამიწერია და აქ აღარ დავწერ, როგორ გამიმართლა მეგობრებში. მე მჯერა, რომ ადამიანებს თავიანთი კარგი საქციელი უკან უბრუნდებათ, მაგრამ მაინც არ ვიცი, როგორი აღმოვჩნდი ჩემი მეგობრების შვილებისთვის, ალბათ არც ისე კარგი. ყოველ შემთხვევაში, არასოდეს მითამაშია მათთან დაჭერობანა, არც მაგიდის ქვეშ მიფორთხია, არც ცეკვა-სიმღერით გამომიჩენია თავი. თუმცა ერთი რამ ზუსტად ვიცი _ როცა გოგოები სადღაც ვსხედვართ, პიცას ვჭამთ და სისულელეებზე ვლაპარაკობთ, ამ დროს კი დედამისს გამოტირებული კატო, რომელიც გვერდით მიზის, მკლავზე ლოყას მადებს, იმ წამს ყველაზე კეთილი ვარ, ყველაზე გულჩვილი და ყველაზე მიმტევებელი. ზუსტად ასეთი ვარ მაშინაც, როცა რომელიმე მათგანი მეძახის, მკლავებს შლის და მეხუტება.

თითოეული მათგანის დაბადება კარგად მახსოვს, მახსოვს, სად ვიყავი, რა ხდებოდა, როგორები იყვნენ, როცა პირველად ვნახე. მახსოვს როგორ ირეოდა ჩემს გარშემო თესალონიკის სადგური, როცა საბა გაჩნდა, მახსოვს, როგორ ავიყვანე ორი დღის ირიშკა და ძალიან შემეშინდა, რაიმე არ დამეშავებინა, მახსოვს, როგორ ველაპარაკებოდი მაიკოს მთელი ღამე დემნას დაბადებამდე და ვუთხარი, ძალიან მიყვარს შენი ბიჭი-მეთქი. თავს დავდებ, რომ ძალიან გულწრფელი ვიყავი. ხშირად, როცა ცუდ ხასიათზე ვარ, მათ ჩემდამი სიყვარულზე ვფიქრობ, ვიხსენებ, როგორ ვახსენდებოდი ლილეს კონკიას ფერია ნათლიის დანახვისას და როგორ სჯეროდა ნიტას, რომ ფრენა შემეძლო.

ხშირად მიფიქრია, რა უმადური ვარ, რომ ძალიან ჩვეულებრივ ფაქტად აღვიქვამ იმას, რაც ჩემს ირგვლივ ხდება _ ამდენ ლამაზ და ჯანმრთელ ბავშვს. რა ეგოისტი ვარ, რომ მათი მშობლების უდროობაზე ვწუწუნებ, უფრო სწორად, იმაზე, რომ დროში ჩემს ღამისთევებს და კინოში ბოლო სეანსებზე სიარულის სურვილს ზოგჯერ ვერ ეწყობიან. რა ცუდი ადამიანი ვარ, რომ მათ მიმართ სითბოს გამომჟღავნება ცუდად გამომდის, არც მხიარული დეიდების რიცხვს მივეკუთვნები. თუმცა მაინც მაქვს იმედი, რომ გაიზრდებიან და გაიგებენ, რამდენს ნიშნავს მათი ბედნიერება ჩემთვის. მერე კი მეც მეყოფა გამბედაობა, ვუთხრა მათ, რომ თითოეული მათგანის დაბადებამ მე გამხადა გაცილებით უკეთესი ადამიანი, ვიდრე ვიყავი, რომ თითოეული მათგანის სიყვარული იყო ჩემთვის უფრო მეტი, ვიდრე ჩვეულებრივი მოვლენა, რომ მათ გარეშე ჩემი ცხოვრება იქნებოდა გაცილებით უფერული და მოსაწყენი, ვიდრე დღესაა, რომ მე მათთან ერთად ვიზრდები და ვინ იცის, იქნებ ოდესმე კარგი გოგოც გამოვიდე.

და ბოლოს, შობის ღამეს, რომელიც მე, დღესასწაულების მოძულე ადამიანს, ძალიან მიყვარს, ხმამაღლა ვეუბნები ჩემს ცხოვრებას მადლობას ჩემი მეგობრების შვილებისთვის, რომელთა სახელებსაც აქ არ ჩამოვწერ _ ბევრნი არიან და ჩემი უძილობისგან გამოფიტული თავის ამბავი რომ ვიცი, შეიძლება, რომელიმე გამომრჩეს კიდევაც. ამიტომ აქ, ამ სიტყვებს შორის, ჩემს ყველა მეგობარს შეუძლია, თავისი შვილის სახელი ჩაწეროს და თუ მოესურვება, გაუხარდეს.

განსაკუთრებული მადლობა ბარბარეს გამო, რომელიც ჯერ მხოლოდ ოთხი დღისაა და პირველ შობას ხვდება. ამ პოსტის დაწერა მისმა დაბადებამ გადამაწყვეტინა.

და კიდევ _ დიდი მადლობა ჩემი ყველაზე საყვარელი ბავშვების დედებს, იმისთვის, რომ შვილების პარალულურად, ჩემს კარგად ყოფნაზეც ზრუნავენ.


2 Comments

ორი ნაპირი

მოთხრობა დაიწერა პროექტისთვის “მწერლები VS მკვლელები”

***

წყალი ლურჯი იყო და გამჭვირვალე. ქეთა ზურგზე იწვა და ცას უყურებდა. კუნძულზე ერთი თვის წინ გადმოვიდა, დეიდამისის ნათლულმა, ნანიკომ, სეზონური სამსახური უშოვა ზღვისპირა ბარში. მანამდე ერთ მდიდარ ოჯახში მუშაობდა, ათენში. სასტიკად ექცეოდნენ. დღისით ჭამის უფლება არ ჰქონდა. საღამომდე გული რომ არ წასვლოდა, ცოტა პურს და ფეტას ნაჭერს პარკში ახვევდა და ნაგვის ვედროში მალავდა, რომ ნაშუადღევს, როცა ნარჩენებს გადასაყრელად გაიტანდა თეთრსვეტებიანი, პრიალა სახლიდან, ორიოდე ლუკმა ჩუმად გადაეყლაპა.

ქვიშა ცხელი იყო და ოქროსფერი. ქეთას შეუყვარდა კუნძული. აღარც გაიხსენებდა ათენს, იქ დედა და სამი წლის ლუკა რომ არ დაეტოვებინა. ან რატომ უნდა გაეხსენებინა. სამი წელი ისე იცხოვრა, ერთი დღეც არ გაუტარებია მშვიდად. საბუთები ვერა და ვერ მოაწესრიგა. ყოველდღე შეშინებული გადიოდა სახლიდან, ცდილობდა, თვალში არავის მოხვედროდა. არადა, ტრანსპორტის შესაცვლელად მთელი ომონია ფეხით უნდა გაევლო. ქეთამ არ იცოდა იმ ბიჭის სახელი, ახალგაზრდა პოლიციელის, ყოველ მეორე დღეს მოედნის კუთხეში რომ მორიგეობდა, ერთხელ შემთხვევით რომ გააჩერა შეშინებული, ჩვიდმეტი წლის გოგო, უსაბუთო, მშიერი და შეიცოდა. შეიცოდა და გაუშვა.

_ ფრთხილად იყავი _ უთხრა ჩუმად _ ყოველდღე მე არ შეგხვდები.

ქეთა დღეგამოშვებით ხედავდა მას და ყოველ ჯერზე უნდოდა, რაღაც ეთქვა, მაგალითად, „გამარჯობა“, „მადლობა“, ან სულაც, „საღამოს კინოში წავიდეთ“, მაგრამ სიტყვა არასოდეს დაუძრავს. ქეთა თავისი გზით მიდიოდა, ის კი, ახალგაზრდა პოლიციელი, საგულდაგულოდ დაყენებული თმით და თეთრი, ქათქათა ღიმილით, გაუნძრევლად იდგა მოედნის კუთხეში და ისე, რომ ვერავის ვერაფერი შეემჩნია, ქეთას ნაბიჯებს სმენით მისდევდა ავტობუსების გაჩერებამდე.

ხმაურიანი და ნათელი კუნძული იყო ჰიდრა, ისეთი, სიცოცხლის ხალისს რომ დაგიბრუნებდა. აქ პოლიციელებიც კი იშვიათად ატარებდნენ რეიდებს. ქეთას მოსწონდა ბარში მუშაობა. ადამიანებს უღიმოდა, ისინიც უღიმოდნენ. ერთადერთი, ინგლისური ვერა და ვერ ისწავლა. იმ დღეს გოგოები მოვიდნენ, სამნი, გარუჯულები, კარგად ჩაცმულები, ერთი ძალიან ლამაზი, წითელი პომადითა და გრძელი ფრჩხილებით, დანარჩენ ორსაც არაუშავდა. ისხდნენ, იცინოდნენ. რაღაც უთხრეს ქეთას ინგლისურად. ვერაფერი გაიგო და თავდახრილი აიტუზა მაგიდასთან. ნანიკო მიეშველა და ზურგსუკან ამოუდგა.

_ ვერ გავიგე, მგონი, ჩაი უნდათ _ გადაულაპარაკა ქეთამ.

გოგოებს კიდევ უფრო ხმამაღლა გაეცინათ.

_ ნაყინი გვინდა, ნაყინი _ ქართულად თქვა წითელპომადიანმა არა და მეორემ, წაბლისფერთმიანმა, სათვალე მოიხსნა და ქეთას ახედა.

სტუდენტები აღმოჩნდნენ, სალონიკში სწავლობდნენ და არდადეგების გასატარებლად ჩამოსულიყვნენ ჰიდრაზე. ქეთასაც გამოკითხეს რაღაც-რაღაცები. კითხვებს უფრო მესამე სვამდა, ქერათმიანი, თან მზისგან დამწვარი ცხვირიდან ფრთხილად იძრობდა ტყავს. ცუდი გოგოები არ ჩანდნენ. ნაზი, მოვლილი ხელები ჰქონდათ, თმაც უბზინავდათ. ტელევიზიას, ნახატებს და რაღაც იურიდიულ ტერმინებს ახსენებდნენ. ქეთამ ბევრი ვერაფერი გაიგო, უბრალოდ, მიხვდა, რომ ის არასოდეს ყოფილა ბარში მეგობრებთან ერთად, აი, ასე, ლაღად და ბედნიერად, დასასვენებლად, ენის მოსაფხანად, ლამაზად ჩაცმული, ფრჩხილებწაწვეტებული, ტუჩებშეღებილი. ათენში ორჯერ წავიდა ყავის დასალევად სხვა ქართველ გოგოებთან ერთად. ორივეჯერ გული უკანკალებდა, ვაითუ, საკმარისი არ ყოფილიყო ხელფასიდან გადარჩენილი რამდენიმე ევრო.

მანამდე კი… მანამდე არსად დადიოდნენ ის და გივიკო, ანუ ლუკას მამა, ანუ ქეთას ქმარი, რომელსაც თხუთმეტი წლისა გაყვა ცოლად და ბავშვის დაბადებამდე სამი თვით ადრე გაშორდა. სულელი, პატარა ბიჭი იყო გივიკო, ცუდი არა, არც ბოროტი, არც ეჭვიანი, უბრალოდ, სულელი. არც ცოლი ჭირდებოდა და არც შვილი. ჰოდა, ადგა ქეთა და წამოვიდა. ბევრი არ უდარდია. არც გივიკოსთან იყო ბედნიერი, არც გივიკოს გარეშე. სკოლა ვერ დაამთავრა. მათემატიკის მასწავლებელი კი მივიდა ერთხელ მამამისთან, გონიერი გოგოა, ხელი შეუწყვეთ, ისწავლოსო, მაგრამ მამამ წარბები შეყარა, ბავშვიანი ქალის მერხთან ჯდომა ვის გაუგიაო და კარამდეც კი არ მიაცილა გაწბილებული მასწავლებელი.

წყალი ლურჯი იყო და გამჭვირვალე. ქეთა წამოდგა, გამხდარი ფეხები მსუბუქად მიარტყა ერთმანეთს და ქვიშა დაიფერთხა. ბიჭების ხორხოცი მოესმა _ სახელდახელოდ გაეჭიმათ სათევზაო ბადე ჯოხებს შორის და ფრენბურთს თამაშობდნენ, თან დროდადრო ქეთასკენ აპარებდნენ თვალს. ქეთა შეიშმუშნა, სასწრაფოდ გადაიცვა სარაფანი, პირსახოცი მხარზე გადაიკიდა და ვიწრო ბილიკს ბარისკენ აუყვა.

***

ზემოთ, სახლებისკენ, წყალი თხელი იყო. იცოდა ქეთამ. მხიარულად მიუყვებოდა მდინარე სოფელს და ხიდის ქვეშ მორევად იქცეოდა.

სოფელში, ბებიასთან, მაშინ ჩამოვიდა, გურამმა მესამედ რომ სცემა. ხელცარიელი გამოვიდა სახლიდან, ფეხით მივიდა გაყინულ სადგურში და მიკროავტობუსის მძღოლს უფასოდ წაყვანა სთხოვა. მანდარინის ყუთებზე დაჯდომა შესთავაზეს. სკამები ბილეთიან მგზავრებს სჭირდებოდათ. დათანხმდა.

სოფელი ბევრს ლაპარაკობდა. არადა, თითქოს ქეთაც უყვარდა სოფელს, ქეთას ბავშვობა მაინც უყვარდა, ფეხებდაკაწრული და ჭრელკაბიანი, ჭალებს და მინდვრებს მოდებული, ლამაზი. ორჯერ გათხოვილი და საბოლოოდ, ბებიასთან დაბრუნებული ქეთა მაინც ვეღარ შეიგუა სოფელმა.

გურამი სკაიპით გაიცნო, კუნძულზე ყოფნისას. ის ოცდათვრამეტი წლის იყო, სიმპათიური, უმუშევარი, მოლაპარაკე. ბევრს ეწეოდა. ქეთას არ ახსოვდა, როგორია, როცა ვიღაცას უყვარხარ, როცა გეუბნებიან, რომ ლამაზი ხარ, როცა გეკითხებიან, როგორ ხარ. უფრო სწორად, არ ახსოვდა კი არა, არც იცოდა. ბევრი არ უფიქრია. ადგა და ჩამოვიდა. ლუკა დედასთან დატოვა, ათენში. ბიჭმა იტირა, დედამ ივიშვიშა, ქეთამ ორივეს წაუყრუა. ორი დღე-ღამე იმგზავრა ავტობუსით გურამთან შესახვედრად და ახალი ცხოვრების დასაწყებად, რომელმაც ვერაფრით აჯობა ძველს.

სახლიდან წამოსვლის წინ ქეთამ სამზარეულოს მაგიდაზე დატოვა ჯვრისწერის ბეჭედი, რომელზეც შიგნითა მხარეს ბაცად ამოეტვიფრათ ”უფალო, შეგვიწყალენ!” გურამს ეძინა.

სოფელზე და სახლზე მეტად მდინარე ენატრებოდა ქეთას, მისთვის ამბების მოყოლა და ცუდი სიზმრების გატანება. მეტი არაფერი.

ხიდიდან გადაიხედა და საკუთარი ანარეკლი დაინახა. ცხრამეტი წლის თავზე, თვითონ ქცეულიყო ცუდ სიზმრად. ტალღებს უნდა წაეღო ძველი ქეთა, რომ სადმე, ოდესმე დაბადებულიყო ახალი, დილასავით ნათელი და ბედნიერი, ბავშვობის მდინარესავით ძლიერი და გამჭვირვალე.

წყალი ცივი იყო, ზამთრის ღამეებში გადაფარებულ საბანს ჰგავდა, საკუთარი სხეულით რომ უნდა გაათბო, სანამ შეიგუებ.

_ მოხვედი? _ იკითხა მდინარემ.

_ მოვედი _ თქვა ქეთამ და თვალები დახუჭა.


5 Comments

ცხოვრება, როგორც არჩევანი

ერთი შეხედვით, განსაკუთრებული არაფერი ხდება _ გარეთ თოვს და ყინავს, მაგრამ ამაზე უარესი ამინდიც მინახავს. უბრალოდ, საქმე ისაა, რომ წუხელ წყლის გამაცხელებელმა კიდევ ერთხელ იფეთქა, დღეს სარეცხი დამრჩა გარეთ გაფენილი, რომელიც მოიყინა და აბაზანაში ჩავაწყვე. ვერ ვიპოვე ორიმოქმედი პასპორტიდან ვერც ერთი. უფრო მეტიც _ მეგონა, დიპლომებიც გამიქრა კარადიდან. ჰოდა, ვზივარ ამ შუაღამისას და ვდარდობ, ხვალ გამაცხელებლის ნაწილი რომ გამიხდეს საყიდელი, ელიავაზე რა წავა. ეტყობა, გადავიღალე.

ჩემი დღე-ღამე, როგორც სხვების, ოცდაოთხი საათისგან შედგება, თუმცა უმეტესობისგან განსხვავებით, ძილს მხოლოდ ოთხ-ხუთ საათს ვუთმობ. დღისით ვმუშაობ, საღამოს მეგობრებს ვხვდები, თუკი იცლიან და ღამით ვწერ, უფრო ხშირად, ვთარგმნი. კიდევ კარგი, იმ წიგნებს მაინც ვთარგმნი, რომლებიც მომწონს. რაც უნივერსიტეტი დავამთავრე, შვებულება სულ ერთხელ მქონდა, ისიც ათდღიანი და მიზეზთა გამო, დეპრესიული. ერთხელ რამდენიმე თვით იძულებით დამასვენა შეცვლილმა ხელმძღვანელობამ. ვინც მიყვარს, იმათ კი არა, საერთოდ არავის ვუსურვებ მსგავს დასვენებას.

კი,ზოგჯერ ვწუწუნებ, მაგრამ აი, ახლა, ნამდვილად არ ვწუწუნებ, უბრალოდ, ამბავს ვყვები, უფრო მათთვის, ვინც ჩემსავით ცხოვრობს, ვინც ჩემსავით დიდი ხნის წინ მიხვდა, რომ მხოლოდ საკუთარი თავის იმედი უნდა ჰქონოდა, ვისაც ჩემსავით ბევრი პასუხისმგებლობა აწევს, დიდ ენერგიას ხარჯავს და მარაგის შესავსებად წყაროს პოვნაც უჭირს. ალბათ უფრო იმიტომ ვყვები, რომ ჩემს მსგავს ადამიანებს ვუთხრა: ეგ არაფერი, მაინც ყველაფერი დროებითია და გაივლის, გაივლის სახლში მარტო დარჩენის შიშიც, მარტო ყოფნის სიჩუმე და მოწყენილობაც, ის საყვედურებიც გაივლის, რომლებსაც ამბობთ და რომლებსაც გეუბნებიან.

ჩემი ზოგიერთი მეგობარი თვლის, რომ ჩემი ცხოვრება ჩემი არჩევანის შედეგია და სხვა არაფერი. ალბათ სხვების ზოგიერთი მეგობარიც ფიქრობს იგივეს. იცით, ჩემთვის არავის უკითხავს, მინდოდა თუ არა, გადამერჩინა მამაჩემი, ან მყოლოდა და-ძმა, ან ვყვარებოდი ადამიანს, რომელიც მიყვარდა. ეს ძალიან მნიშვნელოვანი კითხვები, სამწუხაროდ, არავის დაუსვამს. რაც შეეხება დანარჩენს, დიახ, მე ავირჩიე, ვყოფილიყავი ასეთი, დრო ძილისთვის მომეკლო და საქმისთვის მიმემატებინა, არ მქონოდა ურთიერთობა მხოლოდ იმის გამო, რომ ვინმეს კინოში ჩემთან ერთად ევლო, არ შემექმნა ოჯახი მარტო იმიტომ, რომ ელიავაზე გამაცხელებლის ნაწილების საყიდლად ჩემს მაგივრად სხვა წასულიყო.

მე ჩემი არჩევანით ვამაყობ.

შეიძლება, ჩემი ცხოვრების სირთულეები სასაცილოა მათთვის, ვინც ორ, ან სამ შვილს უვლის, მაგრამ რას ვიზამთ, ყველას თავისი წილი, სხვისაზე არანაკლები პასუხისმგებლობა აქვს.

და ბოლოს:

ძვირფასო გოგოებო, ნუ მოუსმენთ მეზობლებს, ახლობლებს, თუნდაც მეგობრებს, რომლებიც გეტყვიან, რომ „პატრონს ჩაბარდებით“ და თქვენი პრობლემებიც მოგვარდება. გაიღიმეთ და გაიარეთ. თუკი უკან გაიხედავთ, დაინახავთ, რომ არც ისე დიდი ხნის წინ ქალებს მოკლე კაბების გამო აპატიმრებდნენ და აჯარიმებდნენ. დარწმუნებული ვარ, ძალიან მალე ჩვენი საზოგადოებაც შეძლებს, სრულფასოვან ადამიანებად აღიქვას ქალები, რომლებიც უკვე ჩაბარდნენ ყველაზე კარგ პატრონს _ საკუთარ თავს.    


5 Comments

გოგონა ოქროსფერი თმით

ჩემს მეგობარ ულრიკეს მსოფლიოში ყველაზე ლამაზი თმა აქვს _ ოქროსფერი, ტალღოვანი. წელამდე…

ერთმანეთი რომ გავიცანით, გრილი, ყვითელი, ბალტიისპირული შემოდგომა იდგა. საერთო საცხოვრებელში ბევრი სტუდენტი ირეოდა, ზოგის სახელი ვიცოდი, ზოგის არა. ერთ დღესაც, უნივერსიტეტში, ლექციების შეცვლილ ცხრილს ვკითხულობდი, როცა ვიღაცის ხმამ მომახედა:

_ სალომე, ლამაზი ქვედაბოლო გაცვია _ ჩემს ზურგსუკან ორი გერმანელი გოგო იდგა. მიღიმოდნენ. ასე შევხვდი ულრიკეს და იუდიტს.

მერე მის დაბადების დღეზე ბევრი კარტოფილიანი ღვეზელი გამოვაცხვე ცხოვრებაში პირველად. მაშინ ჯერ კიდევ არ ვმეგობრობდით, ვერც ცხობის ხელოვნებას ვფლობდი, მაგრამ თავი გამოვიდე და გამოვაცხვე.

ერთ საღამოს ჩემი ოთახის კარზე კაკუნი გაისმა _ ულრიკე მოვიდა და მთხოვა, საქართველოზე მომეყოლა რაიმე.

იმ დღიდან მოყოლებული, არასოდეს მივუტოვებივარ.

ბევრი გრძელი ღამე გაგვითენებია ლაპარაკში.

ბევრი გრძელი ღამე გაგვითენებია მხიარულებაში, ცეკვაში და ბევრი ცივი დილა გაგვიტარებია ავტობუსის მოლოდინში,ზოგჯერ _ ლექციაზე წასასვლელად, ზოგჯერ კი კლუბიდან შინ დასაბრუნებლად.

ულრიკე ჩემთვის ის ადამიანია, რომელმაც საქართველოში ჩემი სიყვარულით იმოგზაურა, მერე კი თესალონიკში ჩამოვიდა ჩემს ცუდ ხასიათთან საბრძოლველად.

ულრიკე ჩემთვის ის ადამიანია, რომლისიმედიც ყოველთვის მაქვს, რომელსაც უპირობოდ სჯერა ჩემი, რომელთანაც შემიძლია, ყველაზე გულახდილი და გულჩვილი ვიყო, რადგან ზუსტად ვიცი _ ყველაფერს გაიგებს.

მაშინ, როცა ცხრამეტი წლის ვიყავი, მან საკუთარი თავის სიყვარული შემაძლებინა და დამანახა, რომ ადამიანები არიან ძალიან კარგები, თუკი ამის გჯერა.

ჩვენს რამდენიმე მეგობართან ერთად, მან მასწავლა, როგორ უნდა სცემდე პატივს სხვის ტრადიციებს, სხვის წესებს, სხვის რელიგიას.

ორი ქალაქი, რომელიც ყველაზე მეტად მიყვარს დედამიწის ზურგზე _ ვილნიუსი და ბერლინი _ ჩემთვის ულრიკეა.

2013-ში ჩემს დაბადების დღეს ერთად უნდა შევხვედროდით ვილნიუსში, მაგრამ ჩემი მიზეზით, გეგმები აირია და გადავწყვიტეთ, შეხვედრა 2014 წლისთვის, მისი დაბადების დღისთვის გადაგვედო.

არ მინდა, ოდესმე ვინანო, რომ 2013-ის ნოემბერში ვილნიუსში ჩასვლას თავი ვერ მოვაბი. არ მინდა, ოდესმე აღმოჩნდეს, რომ მისი ნახვის ბოლო შესაძლებლობა გავუშვი ხელიდან.

ბოლოს 25 დეკემბერს ვილაპარაკეთ, არაფერს უჩიოდა.

ამ დილით კი გავიგე, რომ ყველაფერი ძალიან ცუდადაა.

მთელი ძალით ვცდილობ, თავი დავაჯერო, რომ შორს წასულ მედიცინას უკვე შეუძლია, მოულოდნელად აღმოჩენილ დაავადებას, თავის ტვინის მესამე სტადიის ავთვისებიან სიმსივნეს ებრძოლოს. მიუხედავად იმისა, რომ ვერავინ ამბობს, რამდენ ხანს გაუძლებს ჩემი მეგობარი _ ერთ დღეს, ორ კვირას თუ… მოკლედ, არავინ იცის.

ჩემი ყველაზე დიდი სურვილია, 2014 წლის 19 სექტემბერს ვილნიუსში ერთად შევხვდეთ, მოვიაროთ ყველა ადგილი, რომელიც გვიყვარს, ჩაი დავლიოთ „თეთრ სპილოში“, სადაც მოსაბეზრებელ ლექციაზე ჯდომის ნაცვლად ვიპარებოდით, დილამდე ვიცეკვოთ „პროსპექტოში“ და “სოლე ლუნაში“, დაუსრულებლად ვილაპარაკოთ მის დალაგებულ და ჩემს დაულაგებელ პირად ცხოვრებაზე, ჩვენს მეგობრებზე, ცხოვრებაზე, ჰიტლერზე და სტალინზეც კი, ბოლოს კი ვთქვათ, რომ აი, ამჯერადაც ისე გამოგვივიდა, როგორც გვინდოდა და შემდეგი შეხვედრის თარიღი დავთქვათ.

პირობას ვდებ, თუ ჩემი ცხოვრება ისე არ გამიმეტებს, რომ საუკეთესო მოგონებები ერთ დიდ ტკივილად მიქციოს, აღარაფერზე, აღარაფერზე დავიწუწუნებ.

ჩემს მეგობარ ულრიკეს, რომელიც მხოლოდ ოცდაცხრა წლისაა და ქიომიოთერაპიის დაწყების მოლოდინში ბერლინის რომელიღაც კლინიკაში წევს, მსოფლიოში ყველაზე ლამაზი, ოქროსფერი თმა აქვს…


3 Comments

სანდრო, „სიგუა“ და ოთხმოცდაათიანების მომწარო სურნელი

ნამცხვარი არასოდეს გამომიცხვია.

საერთოდაც, შეგიძლიათ, მკითხოთ, რა არის ჩემი კულინარიული მიღწევები და ისე მოკლედ გიპასუხებთ, როგორც არასდროს: ვწვავ კარტოფილს, კვერცხს, ვაცხობ ალადებს და გადასარევად გამომდის ლობიო. ოდესღაც, საქართველოს ვითომდა სასახელოდ, ხაჭაპურიც მოვაცოდვილე ლიტვაში, აი, ნამცხვარი, ყველაზე უბრალოც კი, არასოდეს გამომიცხვია.

ღამის პირველი საათი ხდება და ჩემს სახლში ნამცხვრის სუნი დგას. ხვალ ჩემი მეგობრის წიგნის პრეზენტაციაა. „ინტელექტმა“ ალექსანდრე ლორთქიფანიძის „გამჭვირვალე“ გამოსცა. წიგნი ჯერ არ მინახავს, თუმცა ყველა ლექსი, რომელიც წიგნში შევიდა, ბევრჯერ წამიკითხავს. „გამჭვირვალეს“ თავმოყრას, აწყობას და გამოსვლას დიდხანს ველოდებოდი, თუმცა თავიდან წარმოდგენა არ მქონდა, რომ მისი რედაქტორობის სასიამოვნო პასუხისმგებლობას სანდრო მე დამაკისრებდა.

სანდროს უნდა, წიგნის პრეზენტაციაზე ოთხმოცდაათიანების გარემო შევქმნათ. ამიტომ მეგობრები „სიგუას“ ვაცხობთ. გახსოვთ „სიგუა“? უკვერცხო და უკარაქო ნამცხვარი, რომელმაც ჩვენი ბავშვობა, ასე თუ ისე, გადაარჩინა. ჰოდა, ვდგავართ წინსაფრებაფარებულები ქალაქის სხვადასხვა კუთხეში რამდენიმე ადამიანი და ვაცხობთ „სიგუას“ მთელი მონდომებით.

ჩემი დიასახლისობა არ გაიშვა, მაგრამ აი, სანდროს ხათრით შეიძლება, მოინდომო ადამიანმა. სანდრო ჩემთვის მეგობარზე მეტია, ერთადერთია და ბევრს უდრის. დეტალურად შემიძლია გავიხსენო და მოვყვე ჩვენი მეგობრობის ისტორია 2006 წლიდან დღემდე, როგორ მომეწონა მისი ლექსები ლიტ.გე-ზე, როცა ვილნიუსში ვსწავლობდი, როგორ გავიცანით ერთმანეთი ინტერნეტით, როგორ დავწერეთ ლექსი ერთად, ისე, რომ ერთმანეთი ნანახიც არ გვყავდა, როგორ შევხვდით რამდენიმე თვის მერე, როგორ გვითენებია ღამეები ლაპარაკში, როგორ გვიჩხუბია პოლიტიკის გამო, რამდენჯერ მისაყვედურია, რომ უყურადღებოა, როგორ მინერვიულია მის თამაშებზე, როგორ მიამაყია მისით და კიდევ ბევრი რამ შემიძლია მოვყვე, ისეთი, რაც მიგახვედრებთ, რატომ შეიძლება, სამზარეულოში სრულიად გამოუსადეგარმა ადამიანმა „სიგუას“ საკუთარი ხელით გამოცხობა მოინდომოს.

ლექსები, რომლებსაც წიგნში წაიკითხავთ, მართლაც ჰაერივით გამჭვირვალეა და თანაც, სულისშემხუთველი, იმავე ჰაერივით, რომელსაც აქვს უნარი, ხანდახან ამოსუნთქვის საშუალება არ მოგცეს, იყოს ასეთი მსუბუქი:

 

„იმ ღრუბლებს, რომლებსაც სუნი აქვს წარსულის,

ქარავანივით მიერეკება ქარი.

მე მახსოვს ტუჩები ოქროსფერ ასულის,

მისი ღიმილი, მისი სიტყვები, მთვარე.

იმ სიტყვებს, რომლებსაც სიკვდილის ფერი აქვს

ჩანჩქერებივით ისრუტავს ფსკერი.

მე ვიწყებ ფორიაქს,

და ვმღერი“.

 

და ასეთი მძიმეც:

 

„ჩვენს მომიტინგე ბაბუებს არ უსწავლებიათ ჩვენთვის სიჩუმე.

გავჩუმდებოდით ახლაც და მერეც და სულ, გავჩუმდებოდით..

ჩვენს კოლმეურნე ბებიებს არ უსწავლებიათ ჩვენთვის შრომა.

იცოდნენ, არ ვიშრომებდით მაინც.

ჩვენ გვასწავლიდნენ,

რომ ოდესმე დადგებოდა დრო,

როცა დიდი კაცები გავხდებოდით, კაბინეტებით, ჯიბეში ფულით,

ვივლიდით შავი ოცდაოთხებით და გვექნებოდა დიდი სახლი, აუზით.

ყვირილი გვასწავლეს ჩვენმა მომიტინგე ბაბუებმა,

სუფრაზე ამოყვირება, თეფშების მსხვრევა, მუშტები.

დავდიოდით ქუჩა-ქუჩა, მტაცებლებივით,

ჯერ ჯოხებს ვთლიდით, მერე დანებს ვლესავდით, მერე კი მეტიც..“

 

ჩემთვის სანდროს პოეზია ასეთია. ჩემთვის სანდროც ასეთია და მასთან მეგობრობაც.

გამოცხობის არ იყოს, დიდად არც სხვის ლექსებზე წერა გამომდის, ლექსების კითხვა და ნამცხვრების ჭამა მირჩევნია. უბრალოდ, მგონია, რომ აუცილებლად უნდა წაიკითხოთ სანდროს წიგნი, რომელიც ჩემთვის ცასა და დედამიწას შორის მოგზაურობას, სხეულისა და მიწიერი შეგრძნებების დაკარგვას ჰგავს, წიგნი, რომელიც თქვენსავე დაკარგულ სიზმრებს გაგახსენებთ, თქვენგან წასულ მეგობრებთან დაგაბრუნებთ და აუცილებლად მოგენდომებთ, თქვენც შეგეძლოთ წერა. „გამჭვირვალეს“ ბექა ბერიკაშვილის არაჩვეულებრივი გარეკანი აქვს და ალბათ ჩემი წინასიტყვაობაც ექნებოდა, მე რომ უკეთესი რედაქტორი ვყოფილიყავი, მაგრამ რადგან წინასიტყვაობა არ არსებობს, ვზივარ სახლში, ვწერ მორიგ ბლოგს და ვიტოვებ იმედს, რომ უკეთესი ნათლია ვიქნები მისი შვილისთვის. მართლაც, რა შეიძლება განდოს მეგობარმა უფრო მნიშვნელოვანი, ვიდრე შვილი და წიგნია? ალბათ, ვერც ვერაფერი.

ბევრი რომ არ გავაგრძელო, 7 ნოემბერს, 8 საათზე, მწერალთა სახლში გელოდებით სანდრო ლორთქიფანიძის „გამჭვირვალეს“ პრეზენტაციაზე, მე კი წავალ, ჩემს „სიგუას“ დავხედავ, იქნებ რაიმე გამოვიდეს.Image


4 Comments

გადარჩენილი

_ როგორი ბიჭია? _ მკითხა ანიმ და ეშმაკურად შემომხედა.

_ რა ვიცი, კარგი _ გამეცინა მე.

 

_ ირაკლი ჩამოვიდა პოლონეთიდან _ მითხრა დედაჩემმა.

_ ისევ დაადეპორტეს?

_ არა, თავისით ჩამოვიდა. ბავშვი შეეძინა ორი კვირის წინ. იქაური გოგო მოუყვანია ცოლად. ისე, შეუარე, ნახე. მთელი ბავშვობა ერთად თამაშობდით.

მე წავუყრუე.

_ უჯიშო ხარ _ თავი გადააქნია დედამ და ჩაის მოურია.

ეზოში, სადაც გავიზარდე, იშვიათად მივდივარ. ვერ ვიტყვი, რომ არ მიყვარს. ალბათ უფრო მეზარება. ჰო, საშინლად მეზარება მეზობლების მოკითხვა, სავალდებულო „კარგად, თქვენ როგორ ბრძანდებით“ და ყელში ამოსული „როდის თხოვდები“. არც ბავშვობაში ვიკლავდი თავს ეზოში თამაშით, ძალით თუ გამაგდებდნენ ჰაერის ჩასაყლაპად. ერთადერთი, ვინც მართლა მიყვარდა, ირაკლი იყო.

ჩემი ბავშვობის მეგობარი, სიმპათიური, მაღალი და მუდამ მომღიმარი ირაკლი, ჩვენს უბანში ყველას გოგოს მოსწონდა, ირაკლის კი მე ვუყვარდი, კორპუსის ბოლო სართულზე საკუთარი ნებით გამოკეტილი, მეფის ასულობისგან ძალიან შორს მყოფი გოგო, რომელსაც, როგორც წესი, „წრეში ბურთის“ თამაშისას, პირველივე ბურთი ხვდებოდა. იშვიათად, როცა ეზოში ჩავდიოდი, თავის გადარჩენაში ირაკლი მეხმარებოდა. დამოუკიდებლად ვერც დამალვას ვახერხებდი და არც „წითელი-ყვითელი-შავის“ თამაშისას ვირჩევდი წითელს. ერთადერთი, ირაკლის ვკოცნიდი, ვხვდებოდი, როდის ჩერდებოდა მასზე თამაშის „დედის“ თითი, ზუსტად არ მახსოვს, როგორ, მაგრამ ვხვდებოდი. ვკოცნიდი ფრთხილად, ისე, რომ ჩემი ტუჩები ძლივს ეხებოდა მის კანს და თან თვალებს ვხუჭავდი, რომ არ დამენახა, როგორ გვიყურებდა მთელი ეზო.

_ არა, აი, რა მოხდება, რომ ახვიდე და ბავშვი ნახო _ თავიდან დაიწყო დედაჩემმა _ შენისთანა უყურადღებო…

არ დავამთავრებინე. ავდექი, კარი გამოვიჯახუნე და კიბეზე დავეშვი.

ერთხელ ირაკლი სადარბაზოში შემხვდა. დაჭერობანას უკვე აღარ ვთამაშობდით იმ დროს, ალბათ თოთხმეტი წლისები ვიყავით. უხერხული შეხვედრა გამოგვივიდა. ჩემს სადარბაზოში ყოველთვის ბნელოდა, 90-იანების დასაწყისში მეზობლებმა ყველაფერი ამოაშენეს, სადაც აგური ჩაეტია. რაღაცას წამოვედე და ირაკლის ჩავეხუტე. ჯერ ორივეს გაგვეცინა, მერე კი ვიგრძენი, როგორ წამოვიდა მისი ტუჩები ჩემი ტუჩებისკენ და სასწრაფოდ დავუძვერი ხელიდან. არადა, სამართლიანობა მოითხოვს, აღინიშნოს, რომ ჩემი პირველი კოცნა, წესითა და რიგით, სწორედ მას ეკუთვნოდა და არა ვინმე სხვას.

_ ვითომ ასეთი რა გითხარი! _ მოისმა ბოლო სართულიდან დედაჩემის ხმა. ყურადღება არ მივაქციე და ეზოში გავვარდი.

ირაკლი ბოლოს შვიდი წლის წინ ვნახე, კორპუსის წინ, ქუჩაში იდგა, იდგა და მეტი არაფერი. იმ დღეს მივხვდი, რომ რასაც მასზე ამბობდნენ, სიმართლე იყო. იკეთებდა. მერე ირაკლი წავიდა, არც მიკითხავს, სად. თურმე, პოლონეთში. მე კი ბევრი ვისწავლე, ბევრი თავსატეხი გავიჩინე, კარიერა ავიწყვე და ბოლო ორი წლის მანძილზე, უტიფრად მოვიმატე მთელი ათი კილო. საკუთარი თავი საშინლად აღარ მომწონდა და ამიტომაც გადავჭერი ეზო ელვის სისწრაფით, სანამ მანქანამდე მივაღწევდი. არ მინდოდა, ირაკლი მენახა. „რატომ უნდა შემხვდეს მაინცდამაინც დღეს? აი, იმ კვირაში დიეტოლოგთან მივალ, ერთ თვეში გავხდები, ისევ გამოვივლი და მერე რომ ვნახო? თან არც მაცვია წესიერად, ვერ ვიტან ამ შარვალს, მაინცდამაინც ამ შარვლით თუ არ შევეჩეხები, კარგი იქნება… ეს მისი პოლონელი ცოლი როგორია ნეტავ? კარგი გოგოა ალბათ, რატომ უნდა იყოს ცუდი…“ _ მანქანა დავქოქე, სათვალე გავიკეთე და ქუჩაში ისე გავედი, გვერდზე არც გამიხედავს.

 

_ მაგრად გაკლია, რა _ ხმამაღლა გაიცინა ნინუცამ _ სამჯერ დაადეპორტეს ტიპი, წლებია, იკეთებს, ალბათ ახლა უკვე სიმპათიურიც აღარ იქნება, არაფერი მაგისგან არ გამოვიდა და კიდევ შენ გამოიქეცი? არა, გამაგებინე ერთი, რისი შეგეშინდა?

ვერაფერიც ვერ გავაგებინე. ამოვიოხრე და შუბლი მოვისრისე.

_ შეიძლება, ზედმეტი ხუთი კილოს გამო გოგომ ასე შეიძულოს თავი? შენისთანა გოგომ!

_ ხუთი არა, ათი _ ძლივს ამოვიღე ხმა.

_ თუნდაც ათი იყოს, მერე? _ გაბრაზებით შემომხედა ნინუცამ, ცოტა ხნით გაჩუმდა და დაფიქრდა _ არა, ისე, კიდევ კარგი, მაგას არ გაყევი, რა იქნებოდა ნარკომანის ცოლობა, წარმოგიდგენია?

მე თავი დავუქნიე.

_ გადარჩენილი ხარ! _ საქმიანად დაასკვნა მან, წითელლაქწასმული ფრჩხილები მაგიდაზე აათამაშა და დააყოლა _ ისე, ცოტა გახდომა მართლა არ გაწყენდა.

 

 

 

 

კასეტები ავიღე და გულში ჩავიხუტე.

_ ახლო აღმოსავლეთი ხომ მიგაქვს? _ მომაძახა პროდუსერმა.

_ კი, კი _ თავი კარგად ვერ დავუქნიე, ერთმანეთზე შეწყობილ კასეტებს ნიკაპით ვამაგრებდი.

დერეფანში გამოსული ჩვენს მძღოლს, მსუქან, ხუმარა კოსტასს შევეჩეხე.

_ დიდი ბოდიში, შეგიძლიათ, კასეტების წარწერებს შეხედოთ? ვამოწმებ, ახლო აღმოსავლეთის კასეტა ხომ წამოვიღე.

_ ეჰ, რა გაგიხდა ბერძნულის სწავლა _ თავი გადააქნია კოსტასმა _ კი, წამოგიღია.

_ მადლობა _ გავუღიმე.

_ სანამ ბერძენი ბიჭი არ გეყოლება, ვერაფერსაც ვერ ისწავლი. დამიჯერე, ბერძენი შეყვარებული უნდა გაიჩინო და აქ დარჩე. კარგი გოგო ხარ, შენი გაშვება არ შეიძლება, ირინი.

_ ირინა მქვია მე, ი-რი-ნა! _ ვიცოდი, აზრი არ ჰქონდა, მაგრამ მაინც გავაპროტესტე.

_ ბერძნული სახელია და ასე გამოითქმის _ თვალები დამიბრიალა კოსტასმა _ ბერძენი ბიჭი-მეთქი!

შევბრუნდი და სამონტაჟოსკენ წავედი.

კოსტასი ტყუილად არ მსაყვედურობდა. ბერძნულის სწავლით თავს არ ვიკლავდი, ისედაც გავდიოდი ფონს, პრობლემები სამონტაჟოს ზღურბლზე იწყებოდა, სამი მემონტაჟიდან ინგლისური არცერთმა არ იცოდა, მაგრამ როგორღაც მაინც ვახერხებდით კონტაქტს.

იმ დღეს სამონტაჟოში სრულიად უცხო ბიჭი დამხვდა.

_ უცხოეთის ახალი ამბების ასისტენტი ვარ _ ვუთხარი მორიდებით _ დღევანდელი მასალის დაარქივება მინდა. თქვენ…

მან დიდი, მწვანე თვალებით შემომხედა.

_ მე დაგიარქივებთ. დატოვეთ კასეტები და წადით.

ასე გავიცანი ტელევიზიაში თავისი ცუდი ხასიათით ცნობილი მთავარი რეჟისორი იანისი.

იანისი ძველ უბანში, ციხე-სიმაგრის ნანგრევებთან ახლოს ცხოვრობდა, ოთხსართულიანი სახლის ბოლო სართულზე. მისი ფანჯრებიდან ზღვა ჩანდა და მე მის სახლში დაძინებაც მიყვარდა და გაღვიძებაც. კიდევ უფრო მეტად მიყვარდა ფორთოხლების სუნი, აპრილიდან რომ ავსებდა ქალაქის თავზე გამოკიდებულ პატარა ქუჩას. ყოველთვის არა, მაგრამ ხანდახან ზღვაზე, ფორთოხლებზე და ფართო ფანჯრებზე მეტად იანისი მიყვარდა, მზისსუნიანი კანით და დიდი, მწვანე თვალებით. მიყვარდა თავის ქალაქთან, თავის ზაფხულთან ერთად და ყოველთვის, როცა მეხებოდა, მე ვხუჭავდი თვალებს და ვგრძნობდი, როგორ მივსებდა ძარღვებს სამხრეთის აუტანლად ცხელი ჰაერი.

დარჩენაზე არც მიფიქრია. არც მას უფიქრია, უკან გამომკიდებოდა. ბერძნული მაინც ვერ ვისწავლე.

 

_ ათენსა და თესალონიკში ქუჩაში ათასობით ადამიანი გამოვიდა, ისინი ხელფასების მომატებასა და საპენსიო ასაკის დაწევას ითხოვენ. მებაჟეების, აეროპორტისა და დასუფთავების სამსახურის თანამშრომლების გაფიცვა ერთი კვირაა, გრძელდება. ქვეყანა ეკონომიკური კრიზისის ზღვარზეა. გერმანიისა და საფრანგეთის მთავრობებმა უკვე გამოყვეს თანხები საბერძნეთის დასახმარებლად _ სულმოუთქმელად ჩაარაკრაკა საინფორმაციო გამოშვების წამყვანმა.

ქეთამ ტელევიზორს ჩაუწია და შეშფოთებულმა შემომხედა:

_ აზრზე ხარ, რა ხდება? ისე, კიდევ კარგი, არ გაყევი იმ შენს… რა ერქვა? ხო, იანისი. კიდევ კარგი, არ გაყევი იმ შენს იანისს, თორემ წარმოგიდგენია, რა დღეში იქნებოდი? სხვაგან ცხოვრობდე და იქაც კრიზისი იყოს… გადარჩენილი ხარ, რა!

_ ჰო, აბა! _ გამეცინა მე და ფორთოხალს კანი გავაცალე.

 

დილით მოთოვა.

მე და ლაშა თოვლში ვწევართ და ცას ვუყურებთ.

_ კარგია აქ _ ვამბობ მე და უმისამართოდ ვიღიმები.

_ კარგია _ მეთანხმება ლაშა და საათს ისწორებს _ თხუთმეტ წუთში უნდა წავიდეთ, დაგვაგვიანდება. ორზე შეხვედრა მაქვს.

_ რა შეხვედრაა ასეთი?

_ ირინა, ხომ იცი, ყველა შეხვედრა ასეთია, უმნიშვნელო შეხვედრები არ არსებობს.

_ ოღონდ ახლა არ მეჩხუბო, რა. მომბეზრდა ამდენი ჩხუბი.

ისევ ცას ვუყურებთ. უკვე მეჩვენება, რომ უბრალოდ, ერთმანეთისკენ გახედვა არ გვინდა და ამიტომაც ამოვიჩემეთ ცა.

_ ირინა…

_ ჰო.

_ როგორი ქორწილი გინდა?

_ მე? საერთოდ არ მინდა ქორწილი, ვერ ვიტან ქორწილებს.

_ რა სისულელეა, ქორწილი აუცილებელია, დიდი ქორწილი, ყველა მეგობრით, ნათესავით, მეზობლით.

ჩუმად ვარ.

_ შენ რა, მართლა არ გინდა ქორწილი?

_ მართლა არ მინდა.

_ და შვილებს რას ეტყვი?

_ რა უნდა ვუთხრა?

_ თუ არც შვილები გინდა?

_ საიდან მოიტანე!

_ თუ ერთი შვილი გინდა, შენ თვითონ როგორც ხარ?

_ ჰა?

_ მოკლედ, რა!

ლაშა დგება და მანქანისკენ მიდის. მეც ვდგები და უკან მივყვები. ლაშა მანქანას ათვალიერებს.

_ შენ მაგ მანქანის ძრავის უკეთესად გესმის, ვიდრე ჩემი _ ვამბობ მე.

ლაშა მიყურებს.

_ იცი რა? შენ ერთი ძალიან დიდი ნაკლი გაქვს, რომლის გამოსწორებაც შეუძლებელია.

გაოცებისგან თვალები მიფართოვდება.

_ ძალიან ბევრს კითხულობ, ირინა, ძალიან ბევრს და მგონი, უკვე გაგიჟდი.

ლაშამ ორ კვირაში დედამისის ექთანი მოიყვანა ცოლად, როგორც მაშინვე აღვნიშნე, გოგო, რომელიც ცარიელ ადგილს ჰგავდა.

რაც მთავარია, დიდი ქორწილი გადაიხადეს.

 

მაკამ უთო გამორთო და აივნის კარი გამოაღო.

_ კარგი იყო მარიამის ქორწილი? გაერთეთ? ლაშა და სოფო იყვნენ?

_ იმ გოგოს სახელი საიდან გახსოვს, გეხვეწები _ გამიკვირდა მე.

_ ხომ იცი, რა მეხსიერება მაქვს.

_ კი, მშვენივრად გავერთეთ. ლაშა და სოფოც იყვნენ და ლაშასთან რომ დადიოდა, ნუკი, მაღალი და ქერად შეღებილი, გახსოვს? ეგეც ბრძანდებოდა. სამივე ერთად ცეკვავდა, ასეთი არაფერი მინახავს. ცოლი, ქმარი და ქმრის ყოფილი საყვარელი. ლაშა ბედნიერად იდგა შუაში და ამათ აქეთ-იქით აბზრიალებდა. არა, მითხარი, ნომრალურია ეს?

მაკა ადგა და ფარდა გაასწორა, მე გავაგრძელე:

_ ისე, მაგას რომ გავყოლოდი, ალბათ თავს მოვიკლავდი. მაგრად ვარ გადარჩენილი.

მაკა ფარდის სწორებას შეეშვა და ჩემკენ შემობრუნდა.

_ შენ მე გამაგიჟებ, ირინა, მართლა გამაგიჟებ! გეთანხმები, გადარჩენილი ხარ, ამჯერადაც, მაგრამ უკვე მერამდენედ ხარ გადარჩენილი, ვეღარ ვითვლი. გადარჩები, ცოტა დრო გავა, მერე ვინმე უარესს იპოვი, რომ კიდევ ერთხელ გადარჩე. ამდენჯერ გადარჩენაც არ შეიძლება, რა.

რა უნდა მეთქვა? ავდექი და ფარდა მე თვითონ გავასწორე.

 

იცი რა, მგონი, არაფერი აქვს განსაკუთრებული. არც ვიცი, რა უნდა მოგიყვე. ვერც ვხვდები, რა მაკავშირებს მასთან. ისეთი ბიჭია, ვის გვერდითაც ჩრდილსა და სიჩუმეში ვერასოდეს იცხოვრებ, რომელთან ერთადაც ფეხით უნდა იარო ფლორენციის მზეში და ნიდას ქვიშაზე. ჰო, ვიცი, იმდენი ოქროსფერი სანაპიროა დედამიწის ზურგზე, რაღა ნიდას ქვიშა გამახსენდა. ხომ გეუბნებოდი დღეს, როგორ მიყვარს იქაურობა, ადამიანებზე უფრო მეტად, ამიტომ ზუსტად ნიდას ქვიშაზე მინდა მასთან ერთად სიარული და კიდევ ზღვისპირა გზებზე, გადახდილი მანქანით, როგორც ფილმებშია, ჭრელი შარფი რომ მეხუროს, წითელჩარჩოიანი სათვალე მეკეთოს და ბედნიერ მუსიკას ვუსმენდე, ისეთ ბედნიერს, როგორიც ჩემი თვალებია მისი დანახვისას. მართლა ასეა, მგონი, თვალების ფორმაც კი მეცვლება ბედნიერებისგან, როცა ვუყურებ.

კიდევ… კიდევ იცი, როგორია? ისეთი ბიჭია, ვისთან ერთადაც შეგიძლია, რკინისფეხებიან აბაზანაში იწვე და წყალს უსმენდე, გრძნობდე, როგორ მოგზაურობენ წვეთები შენს სხეულზე, მსოფლიოს ყველა ოკეანე ხმაურობდეს შენს ყურებში და იყო ყრუ და იყო ბრმა გარესამყაროსთვის, თითქოს დედამიწა შენ თვითონ შექმენი,  თითქოს არასოდეს გინახავს ფორთოხლების ხეივანი, არც ჭადრები ბავშვობის ქუჩაზე და არც დათოვლილი გზა მიუვალ სოფელში, თითქოს არაფერი ყოფილა აქამდე, თითქოს აქამდე არავინ ყოფილა. იწვე აბაზანაში და ფიქრობდე, რომ არასოდეს წავა და გჯეროდეს, რომ არც კი დაგსიზმრებია შენგან წასულების ნაფეხურები.

და მაისის შუადღისას წაიყვანო შენს საყვარელ პატარა ქუჩებში, ცეცხლის ტაძართან და უთხრა, რომ ხანდახან, როცა მარტო დარჩენილხარ, აქაც გილოცია და მან გაიგოს და არაფერი თქვას, სახლში დაბრუნებამდე კი აჩვენო შენი საყვარელი სადარბაზო, ძველი, ფერადვიტრაჟებიანი სადარბაზო და ისე, რომ არაფერი აუხსნა, დააყენო სახით სინათლისკენ და უყურო, როგორც ეხატება სახეზე მოზაიკა და მზის სხივების მიმართულებით კანზე თითები ააყოლო და აკოცო იმდენჯერ, რამდენ ადამიანსაც აუვლია ეს დაღლილობისგან მორყეული კიბე.

მე მგონია, რომ ის ასეთი ბიჭია.

 

_ რას ნიშნავს „კარგი“? _ არ მომეშვა ანი.

გამეღიმა.

_ იცი რა… როცა იცინის, თვალები უწვრილდება _ ვთქვი და ცხელი შოკოლადის ფინჯანი მაგიდაზე დავდგი.